است که در جنگ بدر شرکت نداشته‌اند این بخش با شرح حال عباس آغاز می‌شود و چنین به نظر می‌رسد که مربوط به قدرت بنی‌عباس و حکومت آنان به هنگام تنظیم کتاب است.
بخش دوم جلد چهارم در باره کسانی است که پیش از فتح مکه مسلمان شده‌اند.
جلد پنجم که مفصل‌ترین مجلد در چاپ ادوارد سخو و همکاران اوست دارای یک بخش است که شرح حال 825 شخص از اصحاب و تابعانی است که در مکه و مدینه و طائف و یمن و یمامه وبحرین بوده‌اند شرح حال حضرت سجاد و حضرت باقر در همین جلد آمده است که در پایان نامه مورد استفاده قرار گرفته است.
جلد ششم فقط دارای یک بخش و دویست و نود و یک صفحه است که در آن اصحاب حدیث مقیم کوفه معرفی شده‌اند این جلد با نام امیرالمومنین شروع می‌شود.
جلد هفتم دارای دو بخش است بخش نخست شرح حال 313 نفر و بخش دوم شرح حال 860 نفر از اصحاب حدیث است که در بصره و بغداد و شهرهای شام و مصر و خراسان بوده‌اند.
جلد هشتم دارای یک بخش است که شرح حال 630 نفر از بانوان آمده است آن‌گاه با شرح حال خدیجه این بخش را آغاز کرده سپس شرح حال حضرت فاطمه و دیگر دختران گرامی آم حضرت و عمه‌ها و دختر عموها و همسران آن حضرت و پاره‌ای مسائل مربوط به آن حضرت بررسی شده است بنابراین عامل زمان و مکان محور اصلی طرح موضوعات در طبقات است.
به دلیل تقسیم‏بندى خاص ابن‌سعد در این کتاب که بر اساس شیوه ادارى خلیفه دوم و به ترتیب زمان اسلام آوردن افراد است، شرح‏حال برخى افراد دو بار ارائه مى‏شود مثلاً حضرت على(علیه السلام) یک بار ذیل بدریین در جلد دوم و بار دیگر ذیل صحابه ساکن کوفه آمده است. طبعاً شرح حال نخست با تفصیل بیش‌ترى انجام شده است.
ابن سعد ابتدا آگاهى‏هایى در مورد نسب شخص به دست داده که اهمیت دارد و پس از اخبار مربوط به او، از قیافه و آرایش و لباس سخن مى‏گوید که این قبیل آگاهى‏ها در منابع دیگر کمتر یافت مى‏شود. به همین جهت کهن‏ترین آگاهى‏هاى شمایل شناسانه پیامبر اکرم(علیه السلام) و صحابه و تابعین را باید از این کتاب دانست.
کتاب طبقات ابن‌سعد از منابع دست اول تاریخ اسلام به شمار مى‏رود و به دلیل قدمت آن، مشتمل بر مطالبى ارزشمند و گاه منحصر به فرد است.
وى در این کتاب از روایات استاد خود واقدى و کتاب مشهور او المغازى و دیگر آثار از دست رفته او، هم‌چنین کتب محدثان و مورخانى چون کلبى، هیثم بن‌عدى و مداینى بهره گرفته است. گفته مى‏شود هشتاد در صد از نقل‏هاى دو جزء نخست کتاب طبقات به نقل از واقدى است.
ابن سعد در این کتاب بر شیوه معمول نویسندگان زمان خود یعنى حدیث‏نگارى عمل کرده و در همه موارد مقید به نقل اسناد خود است. شمار مشایخ او در این کتاب نزدیک 250 نفر مى‏باشد.
8ـ المجدی فی انساب الطالبین
کتاب “المجدی فی أنساب الطالبیین” تالیف نجم الدین ابوالحسن على بن‌ابى‌الغنائم محمد عمرى علوى معروف به ابن‌صوفی عالم نسب شناس شیعه و مؤلف کتاب المجدى در دهه آخر قرن چهارم از جمله آثارى است که در موضوع علم الأنساب نگاشته شده و بسیارى از بزرگان علم الانساب بدان استناد جسته‏اند؛ چه این‌که این اثر از قدمت زیادى برخوردار است و در سده پنجم هجرى تألیف شده است.
وجه تسمیه این کتاب آن است که مؤلف آن را براى مجدالدوله أحمد از سادات فاطمى و نقیب مصر در زمان فاطمیان نگاشت.
نسب ابن‌صوفی به عُمَر الاطراف فرزند حضرت على(علیه السلام) مى‏رسد و از این رو به عمرى شهرت دارد. پدر وى ابو الغنائم محمد نیز از عالمان انساب بود و نسب شناسى در خاندان ابن‌صوفى سابقه‏اى دیرین داشت‏ از کودکى به آموختن دانش‌هاى گوناگون و به‌ویژه نسب شناسى پرداخت و از محضر استادانى چون ابوالحسن محمد مشهور به عبیدلى، پدرش ابوالغنائم، ابوعبداللّه حسین بن‌محمد بن‌طباطبا علوى، ابوعلى بن‌شهاب عُکبرى، ابن‌خداع مصرى بهره برد. وى براى کسب تجربه و دانش اندوزى به سرزمین‌ها و شهرهاى بسیارى چون رمله، نصیبین، شام، میّافارقین، مصر، عمان، کوفه و عکبرا مسافرت کرد و سرانجام در موصل درگذشت. ابن‌طاووس او را سرآمد نسب‌شناسان روزگار خود شمرده است. مقام او در علم انساب به گونه‏اى است که درباره او گفته‏اند: دانش نسب شناسى به او منتهى مى‏شود و خدا این علم را براى او مسخّر کرده است. چنان‌که عالمان بعدى علم انساب را عیال او دانسته ‏و گفته‏اند هیچ‌کس نیست که سخنش را به او استناد ندهد. ابن‌صوفى با سید مرتضى معاصر بود و از محضر وى نیز بهره برده و از او و برادرش سید‌رضى حدیث روایت کرده است. وى در 423 ق از بصره به موصل مهاجرت کرد و در این شهر همسر گزید و ماندگار شد.
آثار منسوب به مؤلف المجدى عبارتند از: الرسائل، الشافی، العیون، المبسوط و المشجّر که همه در علم انساب تدوین شده‏اند. عمرى نسابه در حدود سال 460 در موصل در گذشت.
کتاب المجدی شجره نامه علویان و طالبیان که در اثر ظلم و جنایات حاکمان ستمکار به نقاط دوردست شرق و غرب عالم اسلامى هجرت کرده و پراکنده شده بودند، و برخى از ایشان در برخى نقاط به عنوان امیر و حاکم و یا امام مفترض الطاعه در رأس جامعه و در مقام حکومت تامّه قرار مى‏گرفتند، بیان شده است.
مولف ابتدا به اجمال و گویا به عنوان تبرک از نسب پیامبر(صلی الله علیه و آله) سخن گفته و سپس به انساب خاندان ابوطالب مى‏پردازد. سه قسمت اصلى کتاب مشتمل بر سه فرزند ابوطالب یعنى على(علیه السلام) و جعفر و عقیل است که طبعاً از این میان، شرح خاندان امیرالمؤمنین(علیه السلام) حجم بیش‌ترى را به خود اختصاص مى‏دهد. مؤلف در ابتداى بیان انساب آن حضرت به اشاره از دختران او نام برده و سپس به اعقاب امام حسن و امام حسین(علیهماالسلام)، اعقاب محمد حنفیه، اعقاب عباس بن‌على و عمر الاطرف که جدّ مؤلف است مى‏پردازد. از ویزگی‌های این کتاب آوردن بخشی به‌عنوان اخبارالبنات است که کمتر کتابی بصورت مستقل به اخبار دختران پرداخته است و بیش‌ترین استفاذه دراین رساله شده است.
جایگاه ائمه دوازده گانه شیعه نیز دراین کتاب روشن است: ذیل اعقاب امام حسین، آن‌گاه امام سجاد، آنگاه امام باقر(علیهم السلام) تا آخرین امام که به ترتیب ذیل فرزندان هر امام به آنان پرداخته است.
مؤلف ضمن بیان انساب هر امام، شرح بسیار مختصرى از آن بزرگان ارائه کرده اما در باره امام دوازدهم به شرح و بسط بیشتر مى‏پردازد.
المجدى در زمان حیات مؤلّف خود از شهرت و اعتبار کافی برخوردار بوده و در شرق و غرب عالم اسلامى رواج داشته است، این اثر، متنى درسى و کلاسیک در علم أنساب بوده و نسّابه‏ها قرائت آن را بر مشایخ لازم مى‏شمرده‏اند. پس از “منتقله الطالبیّه” نیز در دیگر کتب أنسابى که در قرن پنجم یا قرن ششم تألیف شده است از قبیل لباب الأنساب بیهقى، و الفخرى سیّد اسماعیل مروزى بدان استناد و از آن نقل شده است.
کتاب حاضر مشتمل بر مقدمه‏اى از آیت اللّه مرعشى نجفى است که با عنوان “المجدى فى حیاه صاحب المجدى” به شرح حال مؤلف مى‏پردازد. نیز مقدمه‏اى مفصل در ابتداى کتاب و تعلیقات و توضیحاتى در پایان آن به قلم محقق اثر آقاى دکتر احمد مهدوى دامغانى آمده است.
9ـ مقتل الامام امیر المؤمنین على بن‌ابى طالب:
ابن ابی‌الدنیا، ابو بکر عبد الله بن‌محمد بن‌عبید بغدادى مورخ و محدث اهل سنت (28ـ 281ه. ف.) در قرن سوم هجرى، صاحب کتاب مقتل امیر المؤمنین است. وى اصالتا اموى یا از موالى آن‌هاست ولى با عباسیان ارتباط خوبى داشته است. چنان‌که مؤدب برخى خلفاى عباسى بود. ابن‌ابى‌الدنیا به ورع و زهد توصیف شده و به موضوعات اخلاقى علاقه‌مند بود.
حارث بن‌ابى‌اسامه، محمد بن‌خلف بن‌وکیع، محمد بن‌خلف مرزبان از او روایت کرده‌اند. استادانش احمد بن‌جمیل و برجلانى و ابن‌جعد جوهرى بوده‏اند. آثار ابن‌ابى الدنیا را بسیار فراوان دانسته‌اند که مجموع رساله‌هاى او به 130 مى‌رسد. این آثار نشان‌گر علاقه او به اخلاق است. حدود 15 اثر از آثار وى منتشر شده است.
کتاب که در واقع رساله‏اى کوتاه است علاوه بر موضوع شهادت امام و چگونگى آن، به نقل فضائل امام نیز مى‌پردازد. در این کتاب، گزارش‏هایى نادر هم وجود دارد که در منابع دیگر یافت نمى‌شود.
کتاب ابن‌ابى‌الدنیا از کتب کهن و معتبرى است که نویسندگان پس از از او بسیار به آن استناد کرده‌اند. این کتاب از ازدواج بسیاری از دختران ائمه یاد کرده که منابع دیگر به آن اشاره نکرده‌اند مانند ازدواج رمله کبری با معاویه بن‌ابی‌سفیان
کتاب ابن‌ابی‌الدنیا از کتب کهن و معتبری است که نویسندگان زیادی به او استناد کرده‌اند.
10ـ کتاب نسب قریش:
تالیف ابی‌عبدالله مصعب بن‌عبدالله بن‌مصعب الزبیری (236 ـ 156ه.ق) از م شاگردان مالک بن‌انس (محدث بزرگ) بود و در زمانی‌که به بغداد پایتخت عباسیان سفر می‌کنددر سن هشتاد سالگی در دوم شوال 236 هجری قمری وفات می‌کند درباره تاریخ وفات مصعب اختلاف است.
اسحاق موصلی و عباس بن‌احنف، طبری، بلاذری، موجب شهرت بیشتر مصعب بعد از وفاتش شده‌اند پسر برادرش زبیربن ابی‌بکر که به بکاربن عبدالله بن‌المصعب معروف بوده روایات مصعب را در انساب به کار برده است، زبیربن بکار در مکه ذر سال 256 هجری قمری در بیست یک ذی‌القعده از دنیا رفته است
کتاب الاغانی اشعاری از مصعب دارد که در مدح عباس بن‌احنف و اشخاص دیگری که در زمان او می‌زیستند نوشته شده است. اما پدر مصعب، عبدالله بن‌مصعب بن‌ثابت عبدالله بن‌الزبیر در کتاب الفهرست به‌عنوان دشمن علویان معرفی شده است. ابن‌ندیم به طور خلاصه وقایعی که بین او ونوه الحسین یحیی بن‌عبدالله افتاده است آورده و طبری و الاغانی بصورت مفصل آورده‌اند اما خطیب بغدادی او را از اصحاب خلیفه المهدی می‌داند بخصوص در سال 60 هجری که بارها به بغداد سفر کرده است در اواخر زندگی‌اش هارون الرشید اورا در مدینه و یمن بکار می‌گیرد و بعد از او احیانا پسرش بکار را به ولایت‌های یمن و مدینه می‌گمارد. وی در سال 184 هجری قمری در گذشته است.
مصعب بن‌عبدالله بن‌مصعب الزبیری در کتاب نسب قریش به ذکر فرزندان علی(علیه السلام) و ازدواج‌های آنان پرداخته است این کتاب اگر چه توسط کسی نوشته شده است که نسبش به آل زبیر می‌رسد وحسادت زبیریان با اهل بیت بر مورخین پوشیده نمانده اما تالیف کتاب در قرن دوم و سوم از امتیازات این کتاب است.
سوال اصلی:
سوال اصلی که در این پایان نامه دنبال خواهد شد این است که روابط دو سویه اهل بیت (ائمه اثنی اشعری و فرزندان و نوادگان آنان) با خاندان خلفا، خلفای سه گانه، آل زبیر، بنی‌امیه (سفیانیان، مروانیان) چگونه بوده است؟
فصل اول: کلیات
فصل دوم: روابط سببی خاندان امام علی و فرزندانش با خاندان خلفا
فصل سوم: روابط سببی امام حسن و فرزندانش با خاندان خلفا
فصل چهارم: روابط سببی امام حسین و فرزندانش با خاندان خلفا
فصل پنجم: روابط سببی امام سجاد و فرزندانش با خاندان خلفا
فصل ششم: روابط سببی امام محمد باقر و امام جعفر صادق و فرزندانشان با خاندان خلفا
فرضیه:
بین زنان و مردانی از خاندان اهل بیت و زنان و مردان خاندان‌های سه خلیفه نخست، امویان، آل زبیر و فرزندان و نوادگان آنان ازدواج‌هایی انجام شده که در مقایسه با ازدواج اهل بیت با خاندان‌های دیگر کم بوده و در شرایط خاصی صورت گرفته است.
اهداف تحقیق:
آگاهی بخشیدن نسبت به مساله‌ای مبهم در باره اهل بیت
این تحقیق می‌تواند برای محققین تاریخ و اساتید و دانش پژوهان پژوهشکده‌های علمی مورد استفاده قرار بگیرد.
روش کار: روش بر شماری و مقایسه‌ای و تحلیلی و توصیفی است.
روش گرد آوری اطلاعات به صورت فیش و کتابخانه‌ای می‌باشد.
قلمرو زمانی و مکانی

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   پایان نامه با واژگان کلیدیسیلو، تغییرات، تجزیه

0 thoughts on “پایان نامه رایگان درباره امام سجاد، دانش پژوه

دیدگاهتان را بنویسید